Nieuwe aanwinst voor het Stedelijk Museum Alkmaar
Vanaf heden kunt u in de vaste opstelling van het Stedelijk Museum Alkmaar een prachtige 17de eeuwse zilveren lavoboschaal van de Alkmaarse zilversmid Isbrant Blom bewonderen. Deze zilversmid was werkzaam in Alkmaar van 1672 tot 1690. Dankzij steun van de Vereniging Rembrandt heeft het museum de schaal uit 1680 kunnen aankopen. Een lavoboschaal werd gebruikt om het water op te vangen dat uitgegoten werd tijdens de liturgische handwassing door een bisschop, abt of pastoor.
Alkmaars zilver
Alkmaars 17de eeuws zilver is gewaardeerd, maar zeldzaam. Zeker kerkelijke objecten verschijnen niet veel op de markt. Het Stedelijk Museum Alkmaar heeft vooral wereldlijk zilver in zijn collectie, waaronder zeven drinkschalen of tazza's. Toen directeur Lidewij de Koekkoek in maart 2009 op de TEFAF de zilveren lavaboschaal van een Alkmaarse meester zag, die opviel door zijn schitterende bloemdecoraties, was het besluit dan ook snel genomen om te proberen die voor het museum te verwerven.
Schaal met een verhaal
Behalve kunsthistorische kwaliteiten heeft de schaal ook historische waarde. Hij biedt mooie aanknopingspunten voor verhalen over Alkmaar en Alkmaarders. Zo vertelt het object over het bloeiende bedrijf van de Alkmaarse zilversmeden en over de katholieke geloofsbeleving binnen Alkmaar en de regio na de reformatie.
Hollandse bloemstijl
De ranken en knoppen op de rand maken de schaal tot een geslaagd voorbeeld van de zogenaamde Hollandse bloemstijl, die in de jaren zeventig en tachtig van de 17de eeuw gangbaar was. De toepassing van zo'n uitbundige stijl op een kerkelijk object lijkt misschien wat ongepast, maar dat werd in het toenmalige Holland waarschijnlijk niet zo ervaren. Men heeft het vast juist passend gevonden om voor de eucharistieviering objecten van bijzondere kostbaarheid en schoonheid te gebruiken. Het centrale sacrament moest met de grootste zorg - ook artistieke - omringd worden. 
Isbrant Blom
Op de schaal bevindt zich een aantal keurmerken, waaronder een meesterteken: de 'handtekening' van de zilversmid. Het betreft een tulpje, dat wordt toegeschreven aan Isbrant Blom. Deze kunstenaar is terug te vinden in de Alkmaarse archieven. Zo blijkt uit het gildearchief van de Alkmaarse goud- en zilversmeden dat Blom op 13 mei 1672 werd ingeschreven, in 1687 de functie van keurmeester vervulde en in 1689 die van deken. Uit de doop-, trouw- en begraafregisters is ten slotte op te maken dat hij op 11 juli 1690 in de Grote Sint Laurenskerk te Alkmaar werd begraven. Bij de teraardebestelling van de 'silversmit' werd de kerkklok '2 poosen geluijt'.
Heiligen
Omdat Blom voor een nogal verspreide klantenkring werkte, is het moeilijk te bepalen voor welke kerk de lavaboschaal is vervaardigd en wie de opdrachtgever was. De schaal zelf biedt twee aanknopingspunten. De initialen onder de bovenrand behoren waarschijnlijk aan de schenkers toe. De afgebeelde heiligen kunnen hun naamheiligen zijn of patroonheiligen van de kerk waarvoor de schaal bestemd was.
De figuren boven en onder in de rand zijn Christus en Maria te midden van wolken. De heiligen links en rechts zijn Agnes met een lam en Antonius van Padua met een lelie. De heiligen in het midden zijn helaas minder gemakkelijk te identificeren. Tot op heden moeten we het houden op ‘een heilige bisschop en een heilige prins of koning, die waarschijnlijk in Alkmaar of omgeving bijzondere verering genoten'.
Het Stedelijk Museum Alkmaar is te bezoeken van dinsdag t/m zondag van 10 tot 17 uur. Gesloten op maandag, 1e Kerstdag en Nieuwjaarsdag. Stedelijk Museum Alkmaar, Canadaplein 1, 1811 KE Alkmaar